Αντιπαθώ το facebook: μια iστορία αποσύνδεσης

Τετάρτη, 09/03/2011 21:07

της Ελένης Τριανταφυλλοπούλου

Προσπαθώ εδώ και καιρό να γράψω κάτι για το facebook. Ξεκινώ, υποχωρώ και γενικώς κάνω κύκλους γύρω από μια ενστικτώδη αντιπάθεια για το μέσο. Βλέπω κόσμο κολλημένο στις οθόνες για να μην πούμε για τους νεότερους που το facebook έχει γίνει κάτι σαν τρίτο χέρι και το φίλτρο μέσα απ’ το οποίο περνά η καθημερινότητά τους. Επιτρέψτε μου να ομολογήσω ότι αντιπαθώ το facebook και όλα τα chat τύπου facebook.

 
Τα βλέπω σαν κερασάκια στην κορυφή ενός τεχνολογικού κακού που με σκοτεινή μαεστρία αποδυναμώνουν τη φυσική μας παρουσία στον κόσμο και με πονηριά αποκομίζουν εμπορικά οφέλη είτε μέσω των πολύτιμων για τις εταιρείες στατιστικών που τόσο γενναιόδωρα προμηθεύουμε, είτε μέσω του τεχνολογικού εξοπλισμού στον οποίο με τόση μανία επενδύουμε για να είμαστε παντού και πάντα online.
Βέβαια το πρόβλημα δεν είναι το facebook. To πρόβλημα είναι η ζωή που σε οδηγεί σε
λύσεις επικοινωνίας τύπου facebook.
Διάβαζα ένα βιβλίο πριν από καιρό για το πώς βοηθούν αυτά τα δίκτυα να κοινωνικοποιηθούν άνθρωποι με κινητικά προβλήματα, έγκλειστοι φυλακών, ψυχιατρικοί ασθενείς.
Λογικό, σκέφτηκα, αν και με το ναρκισσισμό και το ρατσισμό που μαστίζει τη σύγχρονη κουλτούρα μέσα στο χαοτικό αστικό τοπίο, έχουμε κάνει τη ζωή δύσκολη και για εμάς και για τους συνανθρώπους που έχουν ακόμα μεγαλύτερη ανάγκη τη συμπαράστασή μας και την πρόνοια της Πολιτείας. Αλλά τώρα που η προσοχή της Πολιτείας εξασθενεί για όλους τους πολίτες, είναι λογικό να σκέφτεται κανείς μήπως είναι καιρός να αλληλοβοηθηθούμε μέσα από κοινότητες, έστω και εικονικές...

Μου λέει ένας φίλος:
«Το έχεις αντιληφθεί ότι στο facebook μπορείς να υπερβείς τις ταξικές διαφορές;
Κανείς δεν ξέρει για το λογαριασμό σου στη τράπεζα, κανείς δεν βλέπει τι φοράς και τι αυτοκίνητο έχεις.
Μπορείς να πλησιάσεις κάποιον για αυτά που σκέφτεσαι και όχι για αυτά που έχεις.
Ξέρεις κανέναν άλλο τρόπο για να συναντήσεις κάποιον σήμερα χωρίς να μπορεί να σε τσεκάρει οικονομικά;
Τώρα βέβαια αν θα βγάλεις την κοπελιά να την κεράσεις στην Πίτα του Παππού, έχει καταλάβει περισσότερα απ’ όσα πρέπει. Αλλά μέχρι τότε συνομιλεί μαζί σου τόσο καιρό οπότε νοιώθει μια κάποια οικειότητα και δεν ξενερώνει».
Με την προοπτική της μοναξιάς και της ανεργίας μπορούμε να γίνουμε ηδονοβλεψίες στην ζωή των πιο προνομιούχων σε μια πιο διαδραστική μορφή από αυτή που προσφέρει το τηλεοπτικό κουτί..
Μήπως αυτός ο προσομοιωτής πλησιάσματος, όπως και ένας προσομοιωτής πτήσης, μας επιτρέπει μια συνεύρεση διανοητικά απελευθερωμένη από το βάρος της ύλης;

To σκηνικό...
Το σκηνικό-βιογραφικό που στήνεται από τον κάθε χρήστη για την προώθηση της εικονικής ταυτότητας διαθέτει μεταξύ άλλων και μια λογική τηλε-μάρκετινγκ.
Οι πανεπιστημιακές περγαμηνές στη κορυφή της σελίδας, τα Μάστερ, τα Ντοκτορά, τα χόμπυ, η καλλιτεχνική ενασχόληση και φυσικά το φωτογραφικό αρχείο συχνά προσβάσιμο εξίσου από φίλους και αγνώστους.
Με πόζες τύπου «σε παρακαλώ διάλεξε με, είμαι διαφορετικός απ’ τους άλλους» ή με το μεσαίο δάκτυλο σηκωμένο σε στυλ «Να! κι αν δεν με διαλέξεις» (ακριβώς η ίδια λογική διέπει και τα δύο), οι ευτυχείς πολυάσχολοι χρήστες - δεινοί κολυμβητές, ευτυχείς εκδρομείς, ερασιτέχνες μουσικοί, υπομονετικοί backpackers, ξένοιαστοι καβαλάρηδες και εμμονικοί ταξιδιώτες - όλοι ποζάρουμε σε μια τόσο πολυάσχολη ζωή που μόνο το απόλυτο κενό μπορεί να χωρέσει.

Στο facebook νοιώθει κανείς την έκθεση σε μια ρύπανση εικόνων και ένα σπασμωδικό ζάπινγκ από το ένα προφίλ στο άλλο και όλα μαζί φτιάχνουν το πελώριο παχύρρευστο γκρι μιας καταναλωτικής περιπλάνησης..
Αλλάζουμε συνομιλητές όπως αλλάζουμε σακούλες σκουπιδιών. Γεμίζει η μια σακούλα με πληροφορίες γύρω από τον έναν ή τον άλλο χρήστη και προχωράμε στην επόμενη μέχρι να τη γεμίσουμε κι αυτή με τα όνειρα, τα ενδιαφέροντα και τις προσδοκίες του επόμενου συνομιλητή…

Ο,τιδήποτε υπονομεύει τη φυσική παρουσία στον διαρκώς κεραυνοβολημένο από εικόνες κόσμο μας μάς στερεί την τρυφερότητα της αφής, μας εθίζει στην επικοινωνία χωρίς σώμα και μας κάνει ευάλωτους στην ψυχολογική χειραγώγηση.
Λέει ο μεγάλος Virilio: «Kαθώς ο κόσμος των γεγονότων γίνεται όλο και περισσότερο κόσμος του φαντασιακού, αντικαθιστούμε το μεγάλο παιγνίδι των παθών με τις κούκλες και το ζουζούνισμα μπροστά στην οθόνη…».
Αντί να γινόμαστε καχύποπτοι σε ο,τιδήποτε μας στερεί και αναβάλλει τη φυσική μας υπόσταση, το αγκαλιάζουμε σφιχτά σαν τον κρεμασμένο που πιάνεται από τα μαλλιά του.
Συρρικνωμένοι στα εικονικά μας παραθυράκια, στριμωχνόμαστε όλοι εκεί μέσα περιχαρείς, χωρίς φωνή και σάρκα ψάχνοντας το ευχάριστο ξάφνιασμα και την ωραία έκπληξη που ατονεί στην πραγματική ζωή..

Πριν από λίγο καιρό κατέβασα τη σελίδα από το facebook.
Φίλοι και γνωστοί ανησύχησαν ότι κάτι είχα πάθει, μπορεί και να πέθανα...
Πλάκα θα είχε.
Η διαδικτυακή μου ζωή θα συνεχιζόταν αρκετό καιρό αφότου θα είχα φύγει και όταν κάποιος φίλος θα προσπαθούσε να κατεβάσει τη δική του σελίδα, η μηχανή αυτόματης ανταπόκρισης θα του έστελνε την κλασική παρότρυνση-χειραγώγηση που βλέπουν όσοι προσπαθούν να κάνουν deactivate:
«Είσαι σίγουρος ότι θέλεις να κάνεις deactivate; Σκέφτεσαι πόσο θα λείψεις στην φίλη σου Μαρία? Πόσο θα λείψεις στη φίλη σου Ελένη;»
Μα η Ελένη είναι στα θυμαράκια εδώ και χρόνια, ενώ η σελίδα της χάσκει ορφανή....
Στην ερώτηση γιατί θέλετε να κάνετε deactivate θα ήθελα να υπάρχει η επιλογή «Διότι ελπίζω σε μια ζωή που ελαχιστοποιεί την ανάγκη σπατάλης χρόνου μπροστά στις οθόνες»!..
Δεν κάθισα να σκεφτώ αν μια τέτοια ζωή είναι εφικτή. Μου πέρασε απ το μυαλό πως η διαγραφή της σελίδας θα μπορούσε να είναι μια καλή αρχή... 

ΣΧΟΛΙΑ

Δεν υπάρχουν καταχωρημένα σχόλια για το άρθρο.

cyclist: ...και το μαχαίρι φτιάχτηκε για "καλή χρήση"αλλά ο άνθρωπος πάντα θα κάνει το αντίθετο..είτε είναι μαχαίρι,αυτοκίνητο,facebook,τηλεόραση,περιβάλλον..κτλ..........!!!!Διότι το να προσφέρεις μια εξυπηρέτηση πρέπει να "κουνηθείς.."και αυτό είναι πολύ δύσκολο!!!












ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
Alex: Δεν θα συμφωνήσω με τον "cyclist". Το Facebook δεν είναι σαν το μαχαίρι ή το Ιντερνετ ή την τηλεόραση και βεβαίως σαν τη χοληστερίνη, που υπάρχει καλή και κακή. Είναι μόνο κακό.
Εν πάση περιπτώσει, η καταστροφή αυτών των ιστοτόπων "κοινωνικής δικτύωσης" - τι νόημα έχουν τα Facebook τα Twitter και τα συναφή εφ' όσον υπάρχει το e-mail για να επικοινωνείς με τους φίλους σου και επίσης τα chat αν θες να κάνεις καμάκι; - είναι η επικείμενη κατάργηση των ΚΑΠΗ! Το είπε ο κ. Προβόπουλος και ό,τι λέει αυτός συμβαίνει: σε μια χώρα ουσιαστικά πτωχευμένη, είναι απαράδεκτη η διατήρηση και χρηματοδότηση των πολυδάπανων αυτών Κέντρων. Θέλουν κοινωνική δικτύωση τα γεροντάκια; Ας μπουν στο Facebook! Η λύση είναι πιο φθηνή ακόμη και από τα καφενεία, που κι αυτά τα βλέπω να κλείνουν το ένα μετά το άλλο λόγω της κρίσης.
ΟΜΩΣ: Τι θα γράψουν στο Facebook τα γερόντια; Οτι είναι φαν της Μαντολινάτας του Φώτη Αλέπορου και του ντουέτου Φίλανδρος-Κορώνης; Ότι πίνουν φασκόμηλο και ότι προτιμούν τα φανελάκια Palco (έκλεισε η εταιρεία, αλλά έχουν στοκ οι παππούδες); Ότι το καλοκαίρι καβαλούν το Simca για να παραθερίσουν στα Λουτρά Αιδηψού; Τι data θα πουλήσουν οι μάγκες του Facebook, οι οποίοι, δεν ξέρω αν διαβάσατε, αλλά συμπεριελήφθησαν εφέτος (όχι ένας, ούτε δύο, αλλά ΕΞΙ από αυτούς!) στη λίστα του Forbes με τους 100 πλουσιότερους ανθρώπους στον πλανήτη; Τι συμπεράσματα θα βγάλουν οι επιχειρήσεις που θα αγοράσουν τα στοιχεία με τις καταναλωτικές συνήθειες και τις ορέξεις των εγγεγραμμένων στο Facebook; Οτι οι 80άρηδες χρησιμοποιούν πιεσόμετρα Omron; Οτι οι Θέρμαι Σύλλα στην Αιδηψό έχουν τα καλύτερα λασπόλουτρα; Ότι τα Π με τις καουτσουκένιες λαβές είναι τα πιο σταθερά; Χαχαχα! Την πάτησαν οι τύποι!
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
Τίνα: Πρίν δημοσιεύσει το περιοδικό Time άρθρο που κατηγορούσε το facebook ότι δεν έδινε σε όλους τους χρήστες τη δυνατότητα να απενεργοποιήσουν το account τους, πίστευα ότι κάτι έκανα εγώ λάθος και δεν έβρισκα πουθενά τι έπρεπε να πατήσω για να διαγραφώ. Τελικά, μετά από εκείνο το δημοσίευμα, το facebook μού επέτρεψε και εμένα να αποχωρήσω (με όλες τις μελοδραματικές βλακείες που ξέρετε). Θέλω να προσθέσω το εξής σε όσα σωστά γράφετε: σελίδες "δικτύωσης" μπορούν να έχουν πραγματικό νόημα για ανθρώπους που προτιμούν να βλέπουν το διαδίκτυο ως εξάρτημα της ζωής τους και όχι αντίστροφα, αν είναι εξειδικευμένες σε ένα χώρο και σχεδιασμένες έξυπνα, από ειδικούς του χώρου. Παράδειγμα για μένα σωστής τέτοιας δουλειάς το academia.edu, που δίνει τη δυνατότητα να παρακολουθείς τη δουλειά συναδέλφων, να ανταλάσσεις pdfs και άλλα πραγματικά χρήσιμα. Αλλά ακόμα και εκεί ο χρόνος που αφιερώνω είναι μικρός. Έτσι κι αλλιώς περνώ την μέρα μου μπροστά σε μια οθόνη, αρκεί!
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
κατερίνα: Όντας εδώ και ενάμισυ χρόνο χρήστης και μέλος του facebook αντιλήφθηκα ότι υπάρχει πολύ μεγάλη μοναξιά και ανάγκη για επικοινωνία απο ανθρώπους όλων των ηληκιών.
Δεν υπάρχει χρόνος,χώρος για πραγματική,αληθινή επαφή.
Όλοι δουλεύουν χωρίς ωράρια,εδώ και χρόνια...
Ήρθε το facebook να δώσει λύση!
Αβίαστα,αναίμακτα,αβασάνιστα και το σημαντικότερο στο χώρο σας.
Φτιάχνεται όποιο προφίλ θέλετε, μια περσόνα φανταστική...
Σίγουρα υπάρχουν και θετικές παράμετροι,τα αρνητικά νομίζω υπερτερούν...
με άλλα λόγια συμφωνώ ,αβασάνιστα!
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
ριτσα μασουρα: Μεσα από το φεις , που μπορεί ναχει χιλια κακα , μαθαίνουμε πράγματα καινούργια, παρουσιάζουμε δικές μας σκέψεις, δικές μας επιλογές και ενίοτε αποκτούμε φίλους καρδιάς. Και δεν εννοώ ερωτικούς συντρόφους, εννοώ φίλους. Αυτό παίρνει καιρό, δεδομένου ότι πρεπει να γινει ξεσκαρτάρισμα. Αλλά στο τέλος μένει μια μάλλον ενδιαφέρουσα εικόνα. Το συγκεκριμενο δίκτυο χαρακτηρίζεται από μια γενικότερη ελαφρότητα. Αλλά αυτή είναι η μια άλλη. Υπάρχει και η δεύτερη, ακριβώς στον αντίποδα.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
Χάρης Σαββίδης: Το άρθρο αυτό το έχω διαβάσει πολλές φορές και με έχει προβληματίσει πολύ. Παρόλα αυτά είμαι φανατικός οπαδός του fb. Ξέρω πως η ανθρώπινη σχέση δεν μπορεί να αντικατασταθεί με την virtual πραγματικότητα μέσω οθόνης.... Ξέρω επίσης πως ο καθένας μας πλάθει τον κοινωνικό του περίγυρο σύμφωνα με το χαρακτήρα και τις ανάγκες του και αυτός ο περίγυρος μέχρι τώρα αποτελείτο από τη φυσική ύπαρξη ανθρώπων. Σήμερα όμως ο καθένας από μας τους καταναλωτές του fb έχει φτιάξει ένα άλλο, δεύτερο κοινωνικό περίγυρο πολύ πιο ανοιχτό, πρωτοποριακό με ανθρώπους που ενώ μπορεί να μην τους έκανες ποτέ παρέα, τους θες τριγύρω σου! Είναι άλλοι γιατί σου αρέσουν από τις φωτογραφίες τους, άλλοι γιατί γράφουν ωραία πράγματα, άλλοι γιατί σε κάνουν να αισθάνεσαι άνετα, άλλοι γιατί αναγνωρίζουν και εκτιμούν τον τρόπο που σκέφτεσαι... Είναι επίσης πολλοί με στοιχεία από αυτό που θα ήθελες να είσαι...
Αν με ρωτήσετε πως ήταν πριν η κοινωνική μας ζωή θα σας πω πως δεν θυμάμαι πια... Αν με ρωτήσετε τι μου λείπει περισσότερο έτσι όπως είναι σήμερα, θα σας πω ένα καφεδάκι, να τα πούμε από κοντά με ανθρώπους που είναι μακριά... αλλά που καθημερινά κάνουμε παρεούλα στο fb.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
maddim: Αχ, αυτή η γνωστή συζήτηση! Γιατί αντιπαθούμε οτιδήποτε έχει δύναμη στην κοινωνικότητά μας. Δεν είναι επιλογή μας; Δεν είναι επιλογή να χρησιμοποιούμε ό,τι η τεχνολογία μας προσφέρει για την "βελτίωση" της ζωής μας; Υποθέτω ότι το ίδιο είχε γίνει στην αρχή και με το τηλέφωνο. Γνωρίζω ό,τι το ίδιο είχε γίνει στην αρχή 1994-5 με το διαδίκτυο.
Όχι δεν συμφωνώ καθόλου με το άρθρο. Συμφωνώ για τις συνέπειες αλλά δεν συμφωνώ πως φταίει το FB. Ο τρόπος ζωής μας, μάς επιβάλλει το FB και όλα τα άλλα "FB" της εποχής μας. Πρέπει να δούμε το FB ώς λογική συνέχεια του διαδικτύου. Στην πραγματικότητα το FB δεν είναι τίποτα παραπάνω από ένα πιο φιλικό και εύκολο διαδίκτυο μέσα στο διαδύκτιο. Όπως το φαξ ήταν πιο χρηστικό από το τέλεξ, το τηλέφωνο από τον τηλέγραφο κ.ο.κ. Ας μην δαιμονοποιούμε την τεχνολογία αλλά ας δούμε την πραγματική αλήθεια η οποία είναι η έλλειψη παιδείας, κρίσης και παρότρυνσης (ή αν θέλετε και καθοδόγησης) για τους χρήστες.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
elli: Δαιμονοποίηση της προόδου και της ανάπτυξης. Δαιμονοποίηση της τεχνολογίας και της οθόνης. Γιατί όποιος γράψει ένα επιχείρημα ενάντια στη τεχνολογία γίνεται αμέσως δαίμονας?
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
Ορέστης Π.: Ένα πολύ ωραίο άρθρο , μάλλον το καλύτερο της συντάκτριας (μένει να δούμε το επόμενο βέβαια...) κατά την ταπεινή μου άποψη.

Το άρθρο ήταν τόσο καλό που με έκανε να θέλω να ξετρυπώσω από τη βιβλιοθήκη μου μερικά παλιά αναγνώσματα ώστε να ταλαιπωρήσω λίγο περισσότερο το μυαλό μου ώστε να κατανοήσω και να ερμηνεύσω τις σύγχρονες εκφάνσεις της αλλοτρίωσης. Συν τοις άλλοις με έκανε να νοιώθω πως πρέπει να διαβάσω τον Βιριλιο που αναφέρει και ό,τι άλλο τέλος πάντων την ώθησε να το συντάξει.

Η αρθρογράφος γράφει από μια προσγειωμένη οπτική χωρίς καμία υπόνοια αφ' υψηλού ενατένισης και κυνισμού προς τον αφελή λαουτζίκο που χρησιμοποιεί το facebook. Η Ελένη Τριανταφυλλοπούλου δεν είναι ούτε η γενική γραμματεία νέας γενιάς με τις μάλλον αποτυχημένες προπαγανδιστικές διαφημίσεις της για το πως 'αυτός που ζει στο ψηφιακό κόσμο παύει να ζει στο πραγματικό' ούτε οι πωρωμένες προσκοπικές παροτρύνσεις κομματικών επιτελείων να διαβάζουμε μόνο το Ριζοσπάστη (βλέπει πρόσφατο άρθρο στο freecity) και όχι το twitter.

Η συντάκτρια επίσης δεν διεκδικεί δάφνες κάποιας πεφωτισμένης πρωτοπορίας ή ακαδημαϊκού ινστρούχτορα (για τον Βιριλιο δεν ξερω , αλλά αυτός που ξετρύπωσα εγώ, περί Γκυ Ντεμπόρ ο λόγος, σίγουρα έπασχε από αρκετό ελιτισμό να πω την αλήθεια...) μιλώντας καθ' έδρας ως αυτή να κατέχει την απόλυτη αλήθεια που θα πρέπει να μάθει σε μικρούς μαθητές. Η Ελένη είναι μια από εμάς , όλους αυτούς που βιώνουν την τρέχουσα εργασιακή περιπλάνηση , που αναζητούν και προβληματίζονται ρισκάρουν ίσως πειραματίζονται προς αναζήτηση καλύτερης ζωής μέσα και από αυτά που γράφει, ασχέτως αν έχει μια σχηματισμένη άποψη για αυτά , αρνητική ή θετική. Αυτό γίνεται εμφανές στο σύνολο των άρθρων της κάτι που καθιστούν την ταύτιση του αναγνώστη με του συντάκτη εύκολη και ευχάριστη εμπειρία.

Προσωπικά δεν βλέπω καμία δαιμονοποίηση όπως προαναφέρθηκε σε διάφορα σχόλια , το να έχεις μια άποψη για ένα θέμα και να εγείρεις ένα προβληματισμό ακόμα και αν είσαι μέρος αυτού (π.χ. χρήση facebook) δεν σημαίνει πως δαιμονοποιείς. Η συντάκτρια δεν παριστάνει πως ζει σε σπηλιές ως ερημίτης. Ούτε από την άλλη η διακαής , ενίοτε χαζοχαρούμενη , πρεμούρα των κυβερνώντων προεξάρχοντος του ίδιου του πρωθυπουργού μας να μιλήσει τη γλώσσα νεώτερων από αυτόν γενιών προσθέτοντας στο λεξιλόγιο λίγο e-gov. λίγο facebook κλπ. συνεπάγεται πως έχει καμία σχέση με το τι βιώνουν αυτές οι γενιές και γιατί χρησιμοποιούν εικονικές κοινότητες πίσω από οθόνες.

Παίρνοντας τον εαυτό μου ως παράδειγμα αν π.χ. έθετα ένα ζήτημα αλλοτρίωσης σε μια κουβέντα ή οπουδήποτε δεν θα είχα ποτέ την έπαρση να παριστάνω πως είμαι εκτός της αλλοτρίωσης της σημερινής κοινωνίας διότι η αλλοτρίωση είναι μια από τις ιδιότητες των κοινωνικών σχέσεων που διαφεντεύουν τις ζωές μας ανεξαρτήτως της προσωπικής μονάδας ενός ατόμου. Το ό,τι μπορεί να θέτω ένα προβληματισμό για την αλλοτρίωση δεν σημαίνει πως εγώ είμαι αθώος και καθαρός από αλλοτρίωση στις συνήθειες μου και στην ίδια μου την ύπαρξη.

Η Ελένη καταφέρνει μέσω του άρθρου της να θέσει προβληματισμούς για τις μορφές επικοινωνίας τη χρήση των αισθήσεων και των σχέσεων και πως το facebook συγκεκριμένα επιδρά με τον έναν ή τον άλλο τρόπο. Προσωπικά λόγω γνωστικού και επαγγελματικού αντικειμένου που με έχει καταστήσει σχεδόν αλυσοδέσμιο μπροστά από μια οθόνη Η/Υ είχα περισσότερο μια τεχνικού τύπου υποτίμηση προς το facebook. Σίγουρα δεν το είχα σκεφτεί τόσο σε τέτοιο βάθος όσο το άρθρο αλλά είχα διάσπαρτες σκέψεις εφάμιλλης προβληματικής πάνω στο θέμα που το άρθρο κάπως έθεσε σε μια τάξη με ωραίο τρόπο χωρίς τη ξινίλα που θα εξέφραζα εγώ. Νομίζω πως η Ελένη έγραψε καλύτερα από πολλούς άτακτες σκέψεις που περνάνε από πολλών το μυαλό για το facebook συλλέγοντας και γράφοντας ένα εύστοχο κείμενο.

Όπως προανέφερα το άρθρο με έκανε να ξετρυπώσω τη “Κοινωνία του Θεάματος” του Γκυ Ντεμπόρ γραμμένο τη δεκαετία του 60 που κάποιος θα πίστευα ήταν πολύ νωρίς για την έκταση και ποιότητα της μετέπειτα αλλοτρίωσης στις μητροπόλεις. Απέφυγα αναγνώσματα του 19ου αιώνα που ασχολούνταν με την αλλοτρίωση υπό τη μορφή της θρησκείας ή του χρήματος μιας και θα με πήγαινε αρκετά μακρυά. Είχα τους ενδοιασμούς μου αν θα έπρεπε να ανοίξω εκ νέου τον Ντεμπόρ , ενδοιασμούς που σε συναντάνε όταν είσαι σε μια απρόσμενα ευτυχισμένη φάση της ζωής σου που θέλεις να αφήσεις προβληματισμούς περί συλλογικών τρόπων αλλαγής καταστάσεων με τους οποίους ασχολείται ο Ντεμπόρ και τα άλλα παλιά μου αναγνώσματα. Αλλά τι να κάνουμε, το άρθρο ήταν εύστοχα προβληματισμένο και με ώθησε εκ νέου σε αυτή τη σχέση αγάπης-μίσους με τους εν λόγω δημοσιολόγους.

Με περίμεναν πολλές ευχάριστες εκπλήξεις , παρακάτω θα παρουσιάσω μια.

Γράφει η Ελένη Τριανταφυλλοπούλου : “Ο,τιδήποτε υπονομεύει τη φυσική παρουσία στον διαρκώς κεραυνοβολημένο από εικόνες κόσμο μας μάς στερεί την τρυφερότητα της αφής, μας εθίζει στην επικοινωνία χωρίς σώμα και μας κάνει ευάλωτους στην ψυχολογική χειραγώγηση.” Αντιπαραβάλει την ανθρώπινη αίσθηση της αφής με αυτήν την όρασης , μετά από μια παύση μπροστά σε αυτή την τόσο εύστοχη πρόταση βρίσκω το εξής στο βιβλίο που ξετρύπωσα από τη βιβλιοθήκη μου : “Εκεί όπου ο πραγματικός κόσμος , μετατρέπεται σε απλές εικόνες , οι απλές εικόνες γίνονται πραγματικά όντα και αποτελεσματικά κίνητρα μιας υπνωτικής συμπεριφοράς. Το θέαμα, καθώς έχει την τάση να δείχνει , μέσα από διάφορες εξειδικευμένες μεσολαβήσεις, τον κόσμο που δεν είναι πια άμεσα αντιληπτός , ανακαλύπτει φυσιολογικά στην όραση την προνομιούχα ανθρώπινη αίσθηση, που σε άλλες εποχές αποτελούσε η αφή , η αίσθηση η πιο αφηρημένη κι η πιο ευκολοπλάνητη, αντιστοιχεί στη γενικευμένη αφαίρεση της σημερινής κοινωνίας” (θέση 18) . Μα αυτό είναι φοβερό , σκέφτηκα ! Η αρθρογράφος γράφει εδώ πέρα μια φρέσκια, εύστοχη και επικαιροποιημένη εκδοχή αυτό που είχα διαβάσει προ καιρού χωρίς εμφανώς να γνωρίζει τον συγγραφέα ! Μα αυτό είναι ταλέντο , όχι αστεία !

Αν και η Ελένη Τ. γράφει εδώ πέρα για την ψυχολογική χειραγώγηση έχει εύστοχα υπαινιχθεί πιο πάνω για μια άλλου τύπου χειραγώγηση. Κάνει αναφορά στις εταιρείες συλλογής δεδομένων και στις εταιρείες παροχής τεχνικού εξοπλισμού για τη σύνδεση στο διαδίκτυο. Με αυτόν τον τρόπο αναδεικνύει πως εφόσον οι κοινωνικές ανάγκες της εποχής μας δεν μπορούν να ικανοποιηθούν παρά με τη μεσολάβηση τους μέσω μιας τέτοιας επικοινωνίας και τέτοιων τεχνικών αυτή η επικοινωνία μπορεί να καταστεί μερικώς μονόπλευρη προς όφελος τρίτων. Με την έννοια πως η συγκεντροποίηση αυτής της επικοινωνίας να συσσωρεύει στα χέρια μέρους της διοίκησης του υπάρχοντος συστήματος τα μέσα που του επιτρέπουν να διαιωνίζει αυτή την καθορισμένη διοίκηση.

Επειδή ήδη έγραψα πολλά θα αρκεστώ να σχολιάσω , δεν θα μπορούσα να μην το κάνω άλλωστε, το αριστοτεχνικό τέλος. Η συγκρατημένη αισιοδοξία του τέλους του άρθρου θυμίζει γλυκόπικρο τέλος ταινίας. Ποιος ξέρει πραγματικά και πως είναι δυνατόν ειδικά τώρα στην Ελλάδα τι θα γίνει στο μέλλον, η αβεβαιότητα και η μονιμότητα του προσωρινού είναι σήμα κατατεθέν της ελληνικής κοινωνίας τα τελευταία χρόνια , αλλά δεν πρέπει να πάψουμε να ελπίζουμε...

Πραγματικά μπράβο ! Υπέροχο.

Το άρθρο άνετα θα μπορούσε να κοσμεί στήλη επώνυμης εφημερίδας , στήλες που καταλαμβάνουν συνήθως γλείφτες της εξουσίας και άτομα που δεν έχουν καμία σχέση με τις ανθρώπινες σχέσεις της συντριπτικής πλειοψηφίας αυτού του τόπου, των 'μοναχικών πληθών' που γράφει και ο Ντεμπόρ σε μια επιτηδευμένη αντίφαση εν τοις όροις...


υ.γ.1 Δεν κατανοώ την πρώτη πρόταση , για ποιο λόγο γίνεται μια εισαγωγή ως το άρθρο να είναι μια "προσπάθεια" . Το άρθρο δεν είναι “μια προσπάθεια να γράψω κάτι...” είναι ένα άρθρο για το facebook και μάλιστα είναι ένα πολύ καλό άρθρο για το facebook.

υ.γ.2 Καλό είναι όταν αναφέρεται ένα απόσπασμα να υπάρχει και η πηγή ώστε να μπορεί ο αναγνώστης που τον ενδιαφέρει , εμένα τουλάχιστον με ενδιαφέρει , να μπορεί να ανατρέξει στο συγγραφέα. Εν προκειμένω από που είναι το απόσπασμα του Βιρίλιο ;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
mih.anastasiou: Θα ορκιζόταν κανείς ότι κάποιος είναι ερωτευμένος εδω μέσα. Πάντως όλα αυτά τα κοπλιμέντα μάλλον θα την έχουν κάνει να νοιώσει άβολα.. Και τι νόημα έχει να λές σε κάποιον ωραίο αυτό που γράφεις αλλά για να δούμε αν μπορείς να το ξανακάνεις? Μόλις δούμε κάτι καλό αμέσως αρχίζουν οι υπερβολές. Ψυχραιμία..
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση
Ορέστης Π.: Φίλτατε mih.anastasioy ενα πρώτο σχόλιο που θέλω να κάνω είναι πως είστε ολίγον τι εκτός θέματος. Τα σχόλια και το θέμα μας είναι το facebook όχι το τι ειναι και πως νοιώθουν άλλοι που γράφουν στα σχόλια.Αυτό δεν έχει καμία σχέση. Δεκτο ο καθένας να βάζει την προσωπική του εμπειρία αλλά αυτό να γίνεται εντός του πλαισίου της συζήτησης π.χ. πολλοί που σχολίασαν, μεταξύ αυτών και εγώ, έγραψαν πως έχουν μια αρνητική προδιάθεση προς το facebook λόγω της πολύωρης ούτως ή άλλως παραμονής τους μπροστά σε μια οθόνη. Εσείς δυστυχώς δεν μας είπατε ούτε την άποψη σας για το άρθρο, ούτε για το facebook.

Δεύτερη παρατήρηση είναι πως από τη μερια μου στα κομπλιμέντα κατατάσσω συνήθως άλλα πράγματα όπως 'είσαι πολύ όμορφος/η' , 'είσαι πολύ έξυπνος/η' , 'είσαι ο καλύτερος εραστής που εχω παει' κλπ. Δεν θα έλεγα πως είναι υπερβολή ή κομπλιμένο να γράφει κάποιος πως κάτι που έγραψε κάποιος επικαιροποίει εύστοχα μια σκέψη που ο αναγνώστης είχε διαβάσει αλλού ή πως ο αναγνώστης μπορεί να ταυτίστει με τον συντάκτη λόγω της φύσης της γραφής του δεύτερου. Τουλάχιστον δεν είναι με την κλασική έννοια της λέξης, δεν ξερω από ποια σκοπια χρησιμοποιείτε εσείς τη λέξη.

Τρίτη παρατήρηση, δεν κατανόω προς τι η απορία σας "Και τι νόημα έχει να λές σε κάποιον ωραίο αυτό που γράφεις αλλά για να δούμε αν μπορείς να το ξανακάνεις?". Κατά αρχάς δεν έγραψα αυτό , έγραψα πως το συγκεκριμένο άρθρο μου αρέσει περισσότερο και είναι μάλλον το καλύτερο της συντάκτριας (άλλα μπορεί να τα θεωρώ πιο αδύναμα ή απλώς να μην έχω άποψη για αυτά) αλλά μπορεί να έχει ήδη έτοιμα που εγώ να τα βρω ακόμα καλύτερα και προσωπικά αναμένω να διαβάσω κι άλλα. Ήταν περισσότερο μια μορφή παρότρυνσης να συνεχίσει να γράφει κάποιος παρά εκτίμηση επαγγελματία κριτή. Η φράση γενικώς χρησιμοποιείται ουκ ολίγες φορές στη καθομιλουμένη : "-Θεωρείτε το βιβλίο,δίσκο,άρθρο,μερα σας τη καλύτερη που έχετε κάνει ; -Ισως , μέχρι την επομένο/η". Αυτό ήταν το τοσο απλό νόημα της φράσης μου. Σοβαρά δεν καταλαβαίνω γιατί σας παραξένεψε.

Τέταρτη παρατήρηση , γιατί τόσο κακία ; Συστήνω και εγώ ψυχραιμία από τη μεριά μου και δεν χρειάζεται να γράφουμε μόνο βρισίδια και μπινελίκια στα φόρουμ,chat,facebook,blog καλό είναι που και που ένα επώνυμο άρθρο (που δεν είναι και το πιο εύκολο πράγμα στο κόσμο , διότι θέτεις τον εαυτό σου στην κρίση του αναγνωστικού κοινού που μπορεί να είναι και ανώνυμο) να λαμβάνει θετικά σχόλια και ένα καλό λόγο. Επαναλαμβάνω αυτή είναι η δική μου άποψη ως προς το συγκεκριμένο άρθρο, αν π.χ. διάβαζα ένα άρθρο για το ρόλο του facebook στην εξέγερση της Αιγύπτου, είτε από την συντάκτρια είτε από άλλον, μπορεί να προβληματιζόμουν αλλά από μια αυθόρμητη προδιάθεση δεν θα σχολίαζα θετικά ουτε θα επισήμανα πως αυτό είναι που έλειπε.

Φιλικά και ευελπιστώ να μην υπάρξει κάποια παρεξήγηση.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ
Ακύρωση

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ

ΟΝΟΜΑ:
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)
ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ
ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Ο Σφυγμός της Μέρας

Και στο ραδιόφωνο κάθε Σάββατο 10 με 12 στον

και στο

 

Blog Talk

 

 

Προκήρυξη για ... σκέψεις

 

Οι πρώτες σελίδες

Ο οικονομικός τύπος

Οι αθλητικές εφημερίδες

 Αξίζει να διαβάσετε

Συναρπαστική και διαφωτιστική για το πώς λειτουργούν οι αγορές αφήγηση του Ελληνοαμερικανού που επί χρόνια προειδοποιούσε για το μεγαλύτερο σκάνδαλο στην παγκόσμια οικονομική ιστορία, την "πυραμίδα Madoff", από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος  

 


Νέο τεύχος

Η Ευρώπη των 27

μια εκπομπή του Κώστα Αργυρού

ΚΟΡΥΦΗ ΤΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ