Mετά τη χτεσινή απεργία, δεν υπάρχουν πολλές αμφιβολίες ότι το σύνθημα της φωτογραφίας δεν ισχύει. Το Ασφαλιστικό θα περάσει. Θα περάσει εύκολα, απροσδόκητα εύκολα σε σχέση με τη βαρύτητα των ρυθμίσεών του, αδιανόητα εύκολα σε σχέση με ό,τι έχει συμβεί και ό,τι έχουμε ζήσει στο παρελθόν. Και η ψήφισή του, σε λίγες μέρες, θα σημάνει το κλείσιμο ενός κύκλου.

Ο κύκλος ξεκίνησε από την ημέρα που η κυβέρνηση (δηλαδή ο Γιώργος Παπανδρέου) συνειδητοποίησε πρώτον την πλήρη έκταση του προβλήματος που είχε παραλάβει και δεύτερον ότι με δεδομένη την κατάρρευση των δημόσιων οικονομικών δεν υπήρχε καμμία απολύτως δυνατότητα να κινηθεί στο πλαίσιο των προεκλογικών δεσμεύσεων – που ασύγγνωστα και εσφαλμένα έδωσε, αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία... Από εκείνη τη στιγμή, η Ελλάδα έχει ζήσει ένα εξάμηνο χωρίς προηγούμενο στη μεταπολιτευτική περίοδο. Ποτέ άλλοτε τόσες αλλαγές δεν προωθήθηκαν, ψηφίστηκαν και εφαρμόστηκαν, αλλαγές σκληρές με κοινωνικό και πολιτικό κόστος, με άμεση επίπτωση στις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, και μάλιστα σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα.

Υπάρχει μία ακόμη διαφορά. Πάντοτε για τις μεταρρυθμίσεις στην Ελλάδα κινητήρια δύναμη ήταν ένας εξωγενής παράγοντας. Στη δεκαετία του 70, ήταν η ένταξη στην ΕΟΚ όταν ο Καραμανλής (δεν χρειάζεται να διευκρινίσω ποιος...) άλλαξε τη θεσμική εικόνα της χώρας, με την αποκατάσταση της δημοκρατικής ομαλότητας, την οριστική λύση του πολιτειακού, τη νομιμοποίηση του Κομμουνιστικού Κόμματος, την παγίωση της δημοκρατικής εναλλαγής στην εξουσία, την πρόσδεση στη Δύση και μάλιστα την ευρωπαϊκή Δύση. Πολλά, πάρα πολλά για μια 6ετία.

Στη δεκαετία του 90, ήταν πάλι η ΟΝΕ που κινητοποίησε το πολυσυζητημένο εγχείρημα του εκσυγχρονισμού, που έφερε τη χώρα στο σκληρό πυρήνα των παγκόσμιων εξελίξεων, και τη πρόσφερε το καταφύγιο που σήμερα χρησιμοποιεί για να αντέξει στην κρίση. Αλλά πάντοτε, και τότε, κι ακόμη παλιότερα, ο εξωτερικός καταλύτης ήταν θετικός: μια προσδοκία για τη χώρα, μια προοπτική για το καλύτερο.

Αυτή τη φορά δεν είναι έτσι. Ο εξωτερικός καταναγκασμός υπάρχει και είναι το μνημόνιο των δανειστών. Δεν είναι η πρώτη φορά που έρχονται δανειστές στην Ελλάδα για να εισπράξουν τα οφειλόμενα. Είναι η πρώτη φορά που έρχονται, όμως, για να στηρίξουν τη χώρα, υπό την προϋπόθεση να κάνει, με τους δικούς τους όρους, με τους δικούς τους ρυθμούς και τις δικές τους προδιαγραφές ό,τι αρνήθηκε η ίδια να προχωρήσει, δέσμια της βαριάς παθογένειας που ήταν το περίφημο πολιτικό κόστος.

Αυτό κάνει το μνημόνιο. Εξαφανίζει την έννοια του πολιτικού κόστους. Δεν έχει καμμία σημασία. Αν η κυβέρνηση θελήσει να το λάβει υπόψιν, απλώς καταρρέει και φεύγει επί ερειπίων. Άλλο πολιτικό, όμως, κι άλλο κοινωνικό κόστος. Τέτοιο υπάρχει και είναι βαρύ. Πληρώνουν την κρίση όλοι, αλλά πληρώνουν κι εκείνοι που θα έπρεπε -υπό κανονικές συνθήκες, αν κάναμε ό,τι έπρεπε στην ώρα του- να μείνουν στο απυρόβλητο.

Οι αντιδράσεις δείχνουν μια κοινωνία υπερώριμη. Δεν σημαίνει μια κοινωνία απαθή. Αφού δέχτηκε το πακέτο των αλλαγών στο δημοσιονομικό κομμάτι, περιμένει τώρα να δει και το σχέδιο για την έξοδο από την κρίση. Έξοδος από την κρίση, βέβαια, δεν μπορεί να είναι απλώς η πληρωμή των δόσεων των ομολόγων από μια όλο και φτωχότερη χώρα, όλο και φτωχότερων ανθρώπων. Έξοδος από την κρίση σημαίνει νέα παραγωγή πλούτου, με διαφορετικούς και πιο βιώσιμους όρους, αλλά πάντως αυτό που έχει αποκληθεί “νέο μοντέλο ανάπτυξης” και για το οποίο πολύ λίγα έχουμε ακούσει μέχρι τώρα.

Εντάξει, προηγούνταν το σφίξιμο του ζωναριού. Τώρα, όμως, το καλοκαίρι που έρχεται δεν μπορεί να είναι καλοκαίρι ανάπαυσης και διαλογισμού. Στις αρχές του Σεπτέμβρη, οι πολίτες πρέπει να έχουν δει εμφανές στα μάτια τους το σχέδιο της ανάπτυξης, τις πολιτικές του προϋποθέσεις και τη διαδρομή, για να ξέρουν γιατί θα πληρώσουν το βουνό των λογαριασμών που τους περιμένει το Σεπτέμβρη.

ΣΧΟΛΙΑ

Δεν υπάρχουν καταχωρημένα σχόλια για το άρθρο.

Phrixus: Το πολιτικό κόστος δεν είναι η πραγματική αιτία που δεν προχωράνε οι αλλαγές χωρίς εξωτερική παρέμβαση. Ίσως πρέπει να ψάξουμε περισσότερο στον τρόπο διάρθρωσης των συμφερόντων και τον ανύπαρκτο ρόλο των πραγματικών κοινωνικών εταίρων. Εργαζόμενοι και εργοδότες δεν εκπροσωπούνται πραγματικά. Οι φωνές τους έχουν υποκατασταθεί από επαγγελματίες της πολιτικής σε ένα συνεχές και χυδαίο παζάρι με την εκάστοτε κυβέρνηση.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

ΟΝΟΜΑ
E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Ακύρωση

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ

ΟΝΟΜΑ:

E-MAIL (ΓΙΑ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ)

ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ